Ραγδαίες και καθοριστικές εξελίξεις, οι οποίες αναθεωρούν ριζικά το σκηνικό της πολύκροτης υπόθεσης που αφορά στον ΟΠΕΚΕΠΕ, δρομολογεί το επίσημο πόρισμα το οποίο, όπως έγινε γνωστό το Σάββατο (30/5), συνέταξε η πρώην ελέγκτρια του οργανισμού, Παρασκευή Τυχεροπούλου.
Συγκεκριμένα, η συγκεκριμένη έκθεση ανάλυσης στοιχείων την οποία επικαλείται το «Πρώτο Θέμα», η οποία παραδόθηκε επισήμως στα γραφεία της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στις 18 Μαΐου, έρχεται να αποφορτίσει σε πολύ μεγάλο βαθμό τις κατηγορίες περί εμπλοκής έντεκα βουλευτών και πολιτικών στελεχών, για τους οποίους είχε ζητηθεί η άρση της ασυλίας.
Το περιεχόμενο του εγγράφου αυτού ανατρέπει τους αρχικούς ισχυρισμούς των ευρωπαϊκών διωκτικών Αρχών, οι οποίες έκαναν λόγο για οικονομική ζημία που ξεπερνούσε τα 1,2 εκατ. ευρώ. Αντίθετα, η ενδελεχής έρευνα της έμπειρης ελέγκτριας προσδιορίζει το συνολικό ποσό της σωρευτικής ζημίας μόλις στα 115.000 ευρώ για το σύνολο των προσώπων, ρίχνοντας την υπόθεση κάτω από το νομικό όριο του κακουργήματος και μετατρέποντάς την ουσιαστικά σε πλημμεληματικού χαρακτήρα, με τα μισά από τα ελεγχόμενα πρόσωπα να απαλλάσσονται πλήρως από κάθε υπόνοια πρόκλησης ζημίας.
Αντιπαράθεση για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία
Η δημοσιοποίηση του πορίσματος προκάλεσε άμεσες πολιτικές αντιδράσεις, με την κυβέρνηση να περνά στην αντεπίθεση και την αντιπολίτευση να αναθεωρεί τη στάση της.
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό «Παραπολιτικά FM 90.1», στράφηκε με δριμύτητα κατά των κομμάτων της αντιπολίτευσης και κυρίως κατά του ΠΑΣΟΚ. Τόνισε ότι επιδίωξαν να στήσουν ένα σκηνικό πολιτικοποίησης με το γνωστό μοτίβο μετατροπής της πολιτικής ζωής του τόπου σε δικαστήριο, κάνοντας λόγο για μια «χορωδία» που μιλούσε πρόωρα για κυβέρνηση υποδίκων.
Μάλιστα, σύμφωνα με τον υφυπουργό παρά τω πρωθυπουργώ, η έκθεση της κ. Τυχεροπούλου, η οποία δεν μπορεί να χαρακτηριστεί φιλοκυβερνητική, αλλάζει εντελώς την εικόνα. Ο ίδιος εξήγησε ότι για τους μισούς εμπλεκόμενους δεν υφίσταται καμία απολύτως ζημία, ενώ για άλλους, που παρουσιάζονταν ως ύποπτοι σοβαρών αδικημάτων, τα ποσά έχουν υποχωρήσει κάτω από τα 10.000 ή και τα 5.000 ευρώ, με χαρακτηριστική περίπτωση πιθανής ζημίας ύψους μόλις 700 ευρώ. Κατόπιν αυτών, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος διερωτήθηκε αν πρόκειται να ζητήσουν συγγνώμη όσοι έσπευσαν από το βήμα της Βουλής να διατυπώσουν βαρύτατες κατηγορίες.
Πάντως, από την πλευρά του, ο τομεάρχης Δικαιοσύνης του ΠΑΣΟΚ, Χρήστος Κακλαμάνης, την Παρασκευή (29/5) παραχώρησε συνέντευξη στον τηλεοπτικό σταθμό ACTION 24, κατά την οποία παραδέχθηκε τη διαφοροποίηση των δεδομένων που φέρνει η έρευνα για τον ΟΠΕΚΕΠΕ.
Απαντώντας σε σχετικό ερώτημα, ο κ. Κακλαμάνης ανέφερε ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία όφειλε να είχε αποστείλει το πόρισμα στη Βουλή μαζί με την υπόλοιπη δικογραφία πριν από τη διεξαγωγή της κρίσιμης ψηφοφορίας. Μάλιστα, δήλωσε χαρακτηριστικά: «Αν λέει ότι δεν είχαν ευθύνες οι δύο υπουργοί, ασφαλώς και δεν θα ζητούσαμε προανακριτική, αυτονόητο δεν είναι;». Η τοποθέτηση αυτή αφορούσε στο αίτημα για σύσταση προανακριτικής επιτροπής κατά των Σπήλιου Λιβανού και Φωτεινής Αραμπατζή, το οποίο είχε απορριφθεί κατά πλειοψηφία στις 21 Μαΐου, τρεις ημέρες μετά την παράδοση της έκθεσης.
Παράλληλα, η χρονική αλληλουχία των ενεργειών της Ευρωπαίας Εντεταλμένης Εισαγγελέως, Πόπης Πανανδρέου, γεννά δύο πολύ σοβαρά ερωτήματα. Το πρώτο αφορά στον χρόνο εντολής για τη σύνταξη της έκθεσης. Η δικογραφία διαβιβάστηκε στο Κοινοβούλιο στις 30 Μαρτίου και η άρση ασυλίας των βουλευτών αποφασίστηκε στις 22 Απριλίου, όμως η εισαγγελική λειτουργός παρήγγειλε την ανάλυση των στοιχείων στην κ. Τυχεροπούλου έξι ημέρες αργότερα, δηλαδή στις 28 Απριλίου. Παραμένει αδιευκρίνιστο γιατί η συγκεκριμένη ενέργεια δεν προηγήθηκε της αποστολής του φακέλου στη Βουλή.
Επίσης, το δεύτερο ερώτημα εστιάζει στο γεγονός ότι η έκθεση βρισκόταν στα χέρια της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας από τις 18 Μαΐου, εντούτοις δεν αξιοποιήθηκε ούτε ελήφθη υπόψη κατά τη συζήτηση στο Κοινοβούλιο στις 21 Μαΐου, παρότι η υπόθεση είχε αρχικά χαρακτηριστεί κακουργηματική.
Το πόρισμα για τον ΟΠΕΚΕΠΕ και τα πολιτικά πρόσωπα
Η έκθεση εξετάζει λεπτομερώς κάθε ξεχωριστή περίπτωση παραγωγού που συνδέεται με τα ονόματα των εμπλεκόμενων πολιτικών, καταγράφοντας συγκεκριμένα συμπεράσματα.
- Σπήλιος Λιβανός: Για την περίπτωση αγρότη που συνδεόταν με τον πρώην υπουργό, επισημαίνεται ότι «συνεπώς δεν υπήρξε παραβίαση της υπουργικής απόφασης παρά την τηλεφωνική συνομιλία του […] με τον […] και κατά συνέπεια καμία απολύτως ζημιά για τα γεωργικά Ταμεία». Για μια δεύτερη περίπτωση, η ελέγκτρια αποφαίνεται ότι «για όλους τους παραπάνω λόγους δεν είναι δυνατό να προσδιοριστεί οποιοσδήποτε κίνδυνος για τα Ευρωπαϊκά Ταμεία», συμπληρώνοντας ότι ο συγκεκριμένος παραγωγός έλαβε εθνικό απόθεμα τον Οκτώβριο του 2022, άρα δεν έγινε καμία πληρωμή εντός του 2021.
- Φωτεινή Αραμπατζή: Στην υπόθεση αγρότη που σχετίζεται με την πρώην υφυπουργό, το πόρισμα αναφέρει: «Συμπέρασμα: δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία ώστε να ταυτοποιηθεί αν πρόκειται για το ίδιο πρόσωπο με αυτό της συνομιλίας. Το οποίο φαίνεται να έχει εκκρεμότητα πληρωμής για το 2015 ή 2018. Προκειμένου να προσδιοριστεί το συγκεκριμένο πρόσωπο θα έπρεπε η ανωτέρω πληροφορία να είχε χρησιμοποιηθεί ως μέσω αναζήτησης για την παραγγελία προς τον ΟΠΕΚΕΠΕ».
- Κώστας Σκρέκας: Σχετικά με παραγωγό που συνδέεται με τον πρώην υπουργό, σημειώνεται ότι για τη Συνδεδεμένη Ενίσχυση Βάμβακος, βάσει των στοιχείων της οικονομικής αστυνομίας και ελλείψει περαιτέρω δεδομένων (ιστορικότητα, στοιχεία αγροτεμαχίων), θεωρείται επισφαλής η πληρωμή του έτους 2021 για το εναπομείναν ποσό των 744,17 ευρώ, επί συνολικού καταβληθέντος ποσού 7.145,35 ευρώ στις 6 Οκτωβρίου 2021.
- Κώστας Τσιάρας: Για αγρότη που συνδέεται με τον πρώην υπουργό, διαπιστώνεται ότι δεν έπρεπε να του είχε καταβληθεί το πρασίνισμα του έτους 2021, το οποίο ανέρχεται σε 3.145,33 ευρώ. Παράλληλα, ζητείται να ερευνηθεί αν τηρήθηκαν οι όροι επιλεξιμότητας στο πρόγραμμα μείωσης νιτρορρύπανσης, καθώς οι πληρωμές της περιόδου 2019-2021 κρίνονται επισφαλείς.
- Γιάννης Κεφαλογιάννης: Στην περίπτωση δύο αγροτών που συνδέονται με τον βουλευτή, αναφέρεται ότι δεν προκύπτει από τα έγγραφα της οικονομικής αστυνομίας και του οργανισμού αν επεστράφησαν τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά τεσσάρων παραγωγών που εφάρμοσαν την «Ηρακλειώτικη Πατέντα». Ως εκ τούτου, αυτά συνιστούν προσδιορισμένη ζημία για τα ευρωπαϊκά ταμεία, συνολικού ύψους 35.860,35 ευρώ.
- Θεόφιλος Λεονταρίδης: Για υπόθεση αγρότισσας που σχετίζεται με τον βουλευτή, περιγράφεται η έντονη γραφειοκρατική ταλαιπωρία της παραγωγού, καθώς εκκρεμούσαν πληρωμές της από το 2015. Αυτό εμπόδιζε το ψηφιακό σύστημα να δεχθεί τις νέες αιτήσεις ΟΣΔΕ και να ενεργοποιήσει τα δικαιώματα βασικής ενίσχυσης. Η κυρία Τυχεροπούλου υπογραμμίζει ότι τα δικαιώματα του 2015 της χορηγήθηκαν τελικά τον Ιανουάριο του 2025, όταν ολοκληρώθηκαν οι διασταυρωτικοί έλεγχοι, καταλήγοντας στο συμπέρασμα: «Συνεπώς, δεν προκύπτει ζημιά για τα Ευρωπαϊκά Ταμεία».
Οι ποινικές διώξεις για τα κυκλώματα
Ενώ στο πολιτικό πεδίο οι κατηγορίες αποδυναμώνονται, οι εγχώριες διωκτικές Αρχές συνεχίζουν τις συντονισμένες επιχειρήσεις τους για την πάταξη των παράνομων επιδοτήσεων μέσω του οργανισμού ΟΠΕΚΕΠΕ, εξαρθρώνοντας μεγάλα τοπικά κυκλώματα.
Πιο αναλυτικά, στη Θεσσαλονίκη και στις Σέρρες συνελήφθησαν 17 άτομα, τα οποία αντιμετωπίζουν κακουργηματικές διώξεις για απάτη, η οποία προκάλεσε οικονομική ζημία που ξεπερνά τα 4,5 εκατ. ευρώ. Οι συγκεκριμένοι κατηγορούμενοι έχουν χωριστεί σε δύο ομάδες και αναμένεται να οδηγηθούν ενώπιον των ανακριτικών Αρχών για να απολογηθούν τη Δευτέρα (1/6) και την Τρίτη (2/6).
Την ίδια στιγμή, σε εξέλιξη βρίσκονται από την Παρασκευή (29/5) οι απολογίες των 22 συλληφθέντων στην Κρήτη, μετά από ευρείας κλίμακας αστυνομική επιχείρηση σε Ηράκλειο, Ρέθυμνο και Λασίθι, η οποία υπήρξε αποτέλεσμα πολύμηνων ερευνών. Η σχετική δικογραφία περιλαμβάνει συνολικά 116 εμπλεκόμενα πρόσωπα, με προεξάρχοντα ρόλο να αποδίδεται σε δύο λογιστές που φέρονται ως αρχηγοί της εγκληματικής οργάνωσης. Το συγκεκριμένο κύκλωμα δρούσε συστηματικά από το 2019, με τη συνολική ζημία για τα δημόσια και ευρωπαϊκά ταμεία να αγγίζει τα 2,7 εκατ. ευρώ.
